Sei que o que vou dicir vai crear controversia. Estou en contra da pega. Si, da resina. E mira que nunca fun un xogador de man grande, pero cústame entender que un deporte que se xoga cun balón requira dun elemento externo para facelo máis atractivo. Imaxinades algo parecido en fútbol, baloncesto ou waterpolo?
E se ademais ese elemento supón un gasto extra para os polideportivos en limpeza... sinto moito, non lle vexo o sentido. Pero vou tentar explicarme mellor.
A miña postura é simple: se o balón cumpre, a resina sobra. E hai balóns homologados pola IHF que xa dan agarre de sobra sen necesitar unha pinga de pegamento. Non é unha postura ideolóxica. É unha condición técnica, e xa está cumprida.
O argumento da tradición non aguanta a análise
A defensa da resina apóiase en dúas ideas: que leva décadas sendo parte do xogo e que non hai datos sólidos de que aumente o risco de lesión. O primeiro é certo e é irrelevante (o videoarbitraxe tamén rompía coa tradición e hoxe ninguén discute a súa utilidade). O segundo é máis discutible do que parece.
A resina deixa un residuo pegañento no parqué que incrementa a fricción entre a sola da zapatilla e o chan. E a literatura en lesións de xeonllo no balonmán é consistente nun punto: a inmensa maioría das roturas de ligamento cruzado anterior prodúcense sen contacto, por mecanismos de autolesión en cambios de dirección onde o pé queda ancorado ao chan mentres o resto do corpo segue xirando. Canta máis fricción hai nesa interface zapatilla-pista, maior é a forza de torsión que absorbe o xeonllo nese instante.
«Non fai falta un ensaio clínico aleatorizado para entender que un chan pegañento pola resina non axuda a que o pé esvare o suficiente para disipar esa enerxía. É biomecánica básica, non unha opinión.»
A iso súmase o que xa recoñecen os propios fabricantes: a resina deteriora o parqué, especialmente en pavillóns compartidos con fútbol sala ou baloncesto, xera un gasto de mantemento recorrente e está directamente prohibida nun número crecente de instalacións. Defender a resina hoxe é defender un problema de mantemento e un factor de risco engadido a cambio dunha tradición sentimental.
O balón xa o resolve
O interesante é que a industria deixou de discutir isto hai tempo. Molten comercializa a súa liña D60 PRO e os seus balóns RESINFREE cunha superficie exterior que absorbe o suor da man en lugar de esvarar con el, unha cuberta máis grosa e branda que permite que os dedos se afundan lixeiramente no material, e unha estrutura de 60 paneis triangulares con fendas que multiplican os puntos de contacto entre palma e balón.
Non é un balón de adestramento de segunda: o D60 PRO foi o balón oficial do Mundial Xuvenil Feminino (U18) da IHF en 2022. É dicir, xa foi validado na máxima competición da súa categoría sen que ningunha xogadora precisase resina para lanzar con precisión.
Select segue o mesmo camiño coa súa liña Ultimate da EHF Champions League, deseñada para dar agarre "con e sen resina", recoñecendo de feito que o rendemento xa non depende do bote de pegamento na bancada.
O que nos ensina o baloncesto
Aquí está a comparación que de verdade importa. En baloncesto ninguén xoga con resina, e a ninguén se lle ocorrería propoñelo. O balón resolve o agarre por si só, con coiro composto e un pebbling (o gofrado en relevo da superficie) que multiplica os puntos de fricción coa palma mesmo coa man suada. E falamos dun balón de talla 7, de 75 a 78 centímetros de circunferencia e entre 600 e 650 gramos: máis grande e máis pesado ca calquera balón de balonmán.
O balón de balonmán masculino sénior (talla 3 IHF) mide entre 58 e 60 centímetros e pesa entre 425 e 475 gramos. O feminino (talla 2), entre 54 e 56 centímetros e 325 a 375 gramos. Son balóns máis pequenos, máis lixeiros e con menos superficie de agarre dispoñible ca un balón de baloncesto. Se o baloncesto resolveu o agarre por enxeñaría de materiais cun balón máis grande e sen ningunha vantaxe de partida, non hai escusa técnica para que o balonmán siga dependendo dun produto externo ao balón. Se acaso, o argumento xoga en contra da resina: menos superficie de contacto esixe mellor deseño desa superficie, non un parche pegañento por fóra.
A miña conclusión
Non á resina. Si a esixir que todo balón homologado para competición oficial pase un estándar certificado de coeficiente de fricción en seco e con suor simulado, igual que xa se esixe circunferencia e peso. A IHF e as federacións nacionais teñen a responsabilidade de converter esa esixencia en regulamento, non de deixalo en mans do márketing de cada fabricante.
Mentres iso non ocorra formalmente, cada club e cada xogador ten xa a opción de resolver o problema pola súa conta: cambiar de balón antes que seguir ensopando o parqué. A tecnoloxía do agarre deixou de ser unha promesa de catálogo. É un balón que xa existe, xa se homologa e co que xa se xogou un Mundial.
